– सरोजकुमार मिश्राजनताको चेतना र जीवनस्तर माथि उठाउनुभन्दा ठूलो विकास केही हुँदैन । नेपालमा नेताहरूले भन्ने गरेको विकास र समृद्धि सबैले देखेकै छन् । २०४७ साल उताको कुरा छाडिदिउँ, यताका कुनै पनि सरकारले दिगो विकास र स्थायी समृद्धिका लागि ठोस काम गरेको पाइँदैन । जबसम्म जनताको जीवनस्तर माथि उठ्दैन, तबसम्म मुलुक स्वाभिमानी र आत्मनिर्भर बन्न सक्दैन । विकास र समृद्धिका कुरा दिवा सपनाजस्तै हुन्छ ।मुलुकको यो दुरावस्था हुनुको प्रमुख कारण २००७ सालको क्रान्तिपछि हालसम्मका शासक वर्गले देखाएको आर्थिक तथा राजनीतिक अपारदर्शी व्यवहार नै हो । नेतृत्वकै मूर्खतापूर्ण व्यवहारले मुलुक कहालीलाग्दो सङ्कटमा फसे
प्रा.डा. बद्रीविशाल पोखरेल जननेता मदन भण्डारीले एमाले पार्टीलाई प्रतिभाको फूलबारी बनाउन प्रयत्न गरेका थिए । त्यसैले त उनले जनताको मन जितेर राजनीति राजकीय क्षेत्रको नेतृत्व हासिल गर्नु पर्छ भनेका हुन् । मदन त देशलाई नै प्रतिभाको फूलबारी निर्माण गर्न लागिपरेका थिए । यस्तो काम मदनको अवशानसँगै सेलाउन थाल्यो । अब बिलाउने हो कि भनेझैँ देखिन्छ । कम्युनिस्टहरुको प्रतिस्पर्धा आफू मात्र ठूलो र महान् ठान्ने हुने सामन्तवादी र पुँजिवादी खालको होइन । तिनको प्रतिस्पर्धा समाजवादी हो । यसको अर्थ आफू एक्लो मात्र होइन सिङ्गो आफ्नो वर्ग, समूह, समुदाय र समाजलाई नै सक्षम बनाउनु हो । तर अहिले पार्टीमा पुँजिवादी भन्द
– सरोजकुमार मिश्रा प्रथमतः भ्रष्टाचारविरुद्ध देश बचाउ आन्दोलनमा सहभागी सम्पूर्ण महान् सहिदहरूलाई विनम्र श्रद्धाञ्जली, घाइते जिउँदा सहिदहरूलाई शीघ्र स्वास्थ्य लाभको कामना छ । साथै जनआन्दोलन २०८२ मा सहभागी युवापुस्ता र आन्दोलनलाई उत्कर्षमा पुर्याउन सहयोग गर्ने सबैमा हार्दिक आभार ! आन्दोलनको लक्ष्य प्राप्ति होस्, यही शुभकामना ! भ्रष्टाचार कोरोना भाइरसभन्दा पनि खतरनाक रोग हो । केही देशले भुइँ तहसम्म फैलिएको भ्रष्टाचार नियन्त्रण गर्न कठोर संवैधानिक व्यवस्था र प्रहरी–प्रशासन संयन्त्र चुस्त–दुरुस्त बनाएका छन् । हाम्रो देशमा भने न कठोर संवैधानिक व्यवस्था छ, न यसलाई नियन्त्रण ग
डा दीपेन्द्र रोकाया काठमाडौँ । नेपाल विविध संस्कृति, परम्परा र धर्मावलम्बीहरूले भरिएको हुजातीय, बहुभाषिक र बहुधार्मिक राष्ट्र हो । यस्ता विविधताबीच चाडपर्वले राष्ट्रिय एकता, सामाजिक सद्भाव र सांस्कृतिक पहिचानलाई गहिरो बनाउने काम गर्दै आएका छन् । तिनै चाडपर्वहरूमध्ये तिहार नेपाली समाजमा अत्यन्त लोकप्रिय, रङ्गीन र अर्थपूर्ण पर्व हो । यस पर्वलाई दीपावली, यमपञ्चक वा भाइटीकाको नामले पनि चिनिन्छ । तिहार केवल धार्मिक पर्व मात्र मानिएको छैन, उज्यालो, माया, सम्मान, सह–अस्तित्व र सामाजिक चेतनाको प्रतीक हो । पाँच दिनसम्म चल्ने यस पर्वमा प्रकृति, जनावर, श्रम, परिवार र समाजसँगको सम्बन्धलाई विशेष आदरक
– सरोज बरालहामी नेपालीहरू संवेदनाहीन भएकै हौँ ? के हामीसँग भएको मानवता मरिसकेको हो ? म आफैँले आफैँलाई धेरैपटक सोध्ने गरेको छु यो प्रश्न । तर आफैँ द्विविधामा रहेको पाउँछु । कहिलेकाहीँ यस्तो लाग्छ कि हामी नेपालीहरूमा जस्तो मानवता अरूमा कहाँ पाइन्छ ? कतै कोही बिमारी भएको, कसैको उपचार गर्नुपर्ने अवस्था प¥यो भने एक–दुई दिनमै करोडौँ रुपियाँ सङ्कलन गर्नसक्ने नेपालीबाहेक कमै होलान् ? विदेशमा त्यहाँको सरकार र अदालतले कसैलाई मृत्युदण्ड दिएको अवस्थामा पीडित परिवारले ‘ब्लड–मनी’को माग ग¥यो भने करोडौँ रुपियाँ जम्मा गर्ने हामी नेपाली नै हौँ ।कसैको जीवन रक्षा हुनसक्ने अवस
जेन–जी अगुवाहरू र जेन–जी विद्रोहको जगमा बनेको वर्तमान अन्तरिम सरकार दुवैलाई उपयोगी सन्दर्भ–सामाग्री बन्न सक्ने मेरो आफ्नै जीवनको यो सत्य घटना–२०५० जेठ ३ गते चितवनको दासढुंगा नजिक त्रिशुलीमा जीप खसेर तत्कालीन एमाले नेताहरू मदन भण्डारी र जीवराज आश्रितको दुःखद निधन भएपछि देशमा ठुलो जनआक्रोश पैदा भयो । थप जनधनको क्षति हुनथाल्यो । एमाले, तत्कालीन माओवादीको खुला मोर्चा संयुक्त जनमोर्चा (संजमो) लगायतको संयुक्त नेतृत्वमा आन्दोलन चर्कदै गयो। निष्पक्ष छानवीन, दोषीलाई कार्वाही लगायतका मागहरू अतिरिक्त तत्कालीन प्र म गिरीजाप्रसाद कोइरालाले राजीनामा गर्नु पर्ने मुख्य मागहरू बने । सरक
भ्रष्टाचार उन्मूलन र सुशासनका लागि सडकमा निस्केका जेनजी (जेनरेसन जेड) पुस्ताका युवामध्ये भदौ २३ गते २१ जना र २४ गते २४ जनाभन्दा बढीले रगतको आहुति दिनुप¥यो । सुरुमा युवाहरूले आम जनताको भावनाअनुसारको माग राखेका थिए, सत्ता पल्टाउने योजना थिएन । तर रक्तपिपासु, सत्ता र शक्तिको उन्माद भरिएको सरकारले निधार र छाती ताकी–ताकी गोली ठोक्यो । परिणामतः मुलुकले इतिहासमै नसोचेको क्षति ब्यहोर्नु प¥यो ।जेनजी पुस्ताले भ्रष्ट नेताहरूले देश बिगारेकोमा चिन्ता व्यक्त गर्ने गरेका थिए । उनीहरूले आन्दोलनमा जानुअघि बुबाआमा तथा दाजुदिदी पुस्तालाई नैतिक समर्थन दिन तर प्रदर्शनस्थलमा नजान सार्वजनिक आग्रहसमेत ग
– सरोज बराल नेपालको इतिहास राम्रोसँग केलाएर हेर्दा इतिहासमा भएको धेरै परिवर्तनहरूमा व्यक्तिमात्र परिवर्तन भए । कतिपय सन्दर्भमा व्यवस्था परिवर्तन भयो तर जनताको अवस्था परिवर्तन भएन । राज्यसत्ताको चरित्र पनि परिवर्तन भएन । परिणाम त्यही भयो जुन नहुनुपर्ने थियो । सत्तामा पुगेका व्यक्तिहरूले मात्र परिवर्तनको आनन्द अनुभूत गरे, सुखसयल भोगे । आन्दोलनमा होमिने आम नागरिकको जनजीवनमा केही परिवर्तन आएन । अर्थात् उनीहरूको आधारभूत अपेक्षा पनि सपनासरह भयो । वास्तविक परिवर्तनको सपनामा तुषारापात भयो ।जनताले वास्तविक परिवर्तन अनुभव गर्न नपाएकै कारण यहाँ पटकपटक विद्रोह भएको छ । केही हुन्छ कि भन्ने आशामा ज्य
राजन केडीनेपालको समसामयिक राजनीतिमा वैचारिक र सैद्धान्तिक स्पष्टतासहित निर्णायक शक्तिको रुपमा स्थापित हुदै आएको नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी (माओवादी केन्द्र) पछिल्लो समय गुटबन्दी र आन्तरिक असन्तोषबाट गुज्रिरहेको थियो । दश वर्ष लामो जनयुद्धको आधारमा संविधानसभाबाट पहिचानसहितको संघीय लोकतान्त्रिक गणतन्त्र, समावेशिता र धर्मनिरपेक्षताको एजेन्डा अघि सारेको माओवादी पार्टी २०६४ सालको संविधानसभा निर्वाचनमा प्रत्यक्षतर्फ १ सय २० क्षेत्र र समानुपातिकतर्फ १ सय सिटसहित बहुमतको नजिक पुगेको थियो ।तर, त्यसपछिका चुनावमा निरन्तर मतघट, नेतृत्वहरुमाथि उठेका आलोचनाहरू र जनताबीचको विश्वास गुमाउँदै जानुले पार्टीलाई गम्भ
नयाँ संविधान बन्नुअघि पत्रकारहरू एक थिए । पत्रकार नेतृत्वले श्रमजीवी पत्रकारको समस्या बुझ्ने गरेका थिए । पत्रकारको सुरक्षा हुनुपर्छ भनेर सबैले एकै स्वरमा बोल्ने गरेका थिए । २०७२ सालको संविधानमा पूर्ण प्रेस–स्वतन्त्रता लेखिएपछि भने त्यसैलाई महान् उपलब्धि करार गर्दै पत्रकारहरू पत्रकारिता कम राजनीति र सत्ताको दलाली बढी गर्न लागेको देखिन्छ । शालीग्राम पाण्डे । नेपालको संविधानको प्रस्तावनामा पूर्ण प्रेस–स्वतन्त्रता पदावली उल्लेख गरिए पनि व्यवहारमा अभिव्यक्ति स्वतन्त्रताका संवाहक पत्रकारहरू सुरक्षित छैनन् । रक्षक नै भक्षक भनेजस्तो राज्यको सुरक्षा निकायबाटै जानाजान र हाकाहाकी पत्रका
